Phát hiện bản viết tay của Einstein
Tập bản thảo dày 16 trang mang tên "Quantum theory of the monatomic ideal gas", viết bằng tiếng Đức, có từ tháng 12/1924. Được coi là một trong những bước đột phá lớn cuối cùng trong cuộc đời Einstein, nó đã được xuất bản trong tạp chí Prussian Academy of Sciencesở Berlin vào tháng 1/1925.
Điều thú vị là ở chỗ một sinh viên đang tìm hiểu tài liệu cho đề tài thạc sĩ của mình đã phát hiện ra tập giấy viết bằng nét chữ viết nguyệch ngoạc không lẫn vào đâu được của Einstein. "Bạn thậm chí có thể nhìn thấy cả vết vân tay của Einstein tại một số nơi, nó còn có rất nhiều ghi chú và đánh dấu của người biên tập", GS Carlo Beenakker cho biết.
Khi còn sống, Einstein thường xuyên được mời tới giảng bài tại Leiden vào những năm 1920 nhờ mối thân giao với nhà vật lý Paul Ehrenfest.
Bản viết tay của Einstein phỏng đoán rằng tại nhiệt độ gần 0 tuyệt đối (-273 độ C), các phân tử khí có thể đạt năng lượng thấp đến mức chúng co cụm với nhau trong một đơn nguyên tử lớn hơn.
Ý tưởng được phát triển với sự hợp tác của nhà vật lý học người Ấn Độ Satyendra Nath Bose, nên sau này trạng thái vật chất đó được đặt tên là hoá đặc Bose-Einstein .
Năm 1995, các nhà khoa học Eric Cornell và Carl Wiemann tại Đại học Coloradoở Boulderđã tạo ra đúng sự cô đặc đó đó bằng khí của nguyên tố rubiđi và được trao giải Nobel vật lý năm 2001, cùng với Wolfgang Ketterle tại Viện Công nghệ Massachusetts .
Nguồn: vnexpress.net 22/8/2005
