Những nhà khoa học ứng cử đại biểu Quốc hội
Nhiều giáo sư, phó giáo sư, chuyên gia công nghệ và lãnh đạo viện nghiên cứu tham gia ứng cử đại biểu Quốc hội khóa 16 với kỳ vọng đưa tri thức khoa học vào quá trình làm luật và hoạch định chính sách quốc gia.
Còn hai ngày nữa cử tri cả nước sẽ đồng loạt đi bỏ phiếu bầu 500 đại biểu Quốc hội khóa 16. Trong 864 ứng viên có nhiều nhà khoa học, chuyên gia công nghệ và lãnh đạo các viện, trường đại học lớn.
Một trong số các ứng viên là phó giáo sư Vũ Hải Quân, Thứ trưởng Thường trực Bộ Khoa học và Công nghệ, 52 tuổi, quê Ninh Bình. Ông là Ủy viên Trung ương Đảng khóa 13, 14, đại biểu Quốc hội khóa 15; chuyên gia trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, đồng thời là Phó chủ tịch Hội đồng tư vấn Nghiên cứu và phát triển ứng dụng trí tuệ nhân tạo TP HCM.
Trước khi được điều động, bổ nhiệm làm Thứ trưởng Thường trực Bộ Khoa học và Công nghệ vào tháng 9/2025, ông từng giữ cương vị Giám đốc Đại học Quốc gia TP HCM.
PGS.TS Vũ Hải Quân. Ảnh: Hoàng Phong
Ứng cử đại biểu Quốc hội tại đơn vị bầu cử số 4, tỉnh Quảng Ngãi, phó giáo sư Vũ Hải Quân cho biết sẽ phát huy kinh nghiệm của một nhà khoa học và nhà quản lý để phản ánh kịp thời ý kiến của cử tri đến Quốc hội và Chính phủ.
Ông cho biết sẽ thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong nông - lâm nghiệp, hỗ trợ xây dựng thương hiệu và truy xuất nguồn gốc cho các sản phẩm đặc sản của địa phương như sâm Ngọc Linh, quế Trà Bồng. Đồng thời, ông đề xuất thúc đẩy chuyển đổi số cấp xã thông qua dịch vụ công trực tuyến, y tế từ xa và giáo dục số nhằm rút ngắn khoảng cách phát triển giữa miền núi và đô thị.
Phó giáo sư Vũ Hải Quân cũng cam kết tham gia xây dựng hệ thống pháp luật sát thực tiễn cơ sở, kiến nghị hoàn thiện các cơ chế đặc thù về hạ tầng số, giao thông, giáo dục, y tế và nước sạch cho người dân. Ông nhấn mạnh việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số, trong đó có không gian văn hóa cồng chiêng của các dân tộc Ba Na, Gia Rai, Xơ Đăng, gắn với phát triển đời sống văn hóa tại các xã miền núi Quảng Ngãi.
Bên cạnh đó, ông đề xuất tăng cường đào tạo cán bộ cơ sở là người dân tộc thiểu số, đồng thời xây dựng chính sách hỗ trợ học sinh, sinh viên vùng khó khăn tiếp cận giáo dục đại học và đào tạo nghề theo mô hình "đào tạo gắn với địa chỉ sử dụng", giúp sinh viên sau khi tốt nghiệp có thể quay về phục vụ địa phương.
Giáo sư Châu Văn Minh, Bí thư Đảng ủy Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam. Ảnh: VGP
Một ứng viên khác là giáo sư Châu Văn Minh, Bí thư Đảng ủy Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, 66 tuổi, quê TP Huế; Ủy viên Trung ương Đảng khóa 11, 12, 13. Ông là một trong số các nhà khoa học Việt Nam được trao Huân chương Bắc Đẩu Bội tinh của Pháp.
Trong hơn 40 năm hoạt động khoa học, giáo sư Châu Văn Minh đã thúc đẩy nhiều chương trình hợp tác nghiên cứu và đào tạo giữa Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam với các tổ chức khoa học của Pháp. Ông tham gia đàm phán, xây dựng lộ trình triển khai các dự án lớn do Chính phủ Pháp hỗ trợ Việt Nam, trong đó có vệ tinh quan sát Trái đất VNRED-Sat1 và dự án xây dựng Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội, còn gọi là Đại học Việt - Pháp.
Ứng cử đại biểu Quốc hội tại tỉnh Phú Thọ, giáo sư Châu Văn Minh cho rằng địa phương đang có nhiều dư địa phát triển về công nghiệp, dịch vụ và du lịch văn hóa sau khi điều chỉnh địa giới hành chính. Tuy nhiên, quá trình phát triển cũng đặt ra nhiều thách thức về quy hoạch, hạ tầng và an sinh xã hội.
Theo ông, các quyết sách phát triển địa phương cần dựa trên dữ liệu khoa học và phân tích chuyên sâu. Nếu được cử tri tín nhiệm, ông cam kết sẽ đóng góp kinh nghiệm trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vào việc xây dựng các dự án luật và các quyết sách lớn của Quốc hội.
Phó giáo sư Huỳnh Quyết Thắng, Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội. Ảnh: Đại học Bách khoa Hà Nội
Phó giáo sư Huỳnh Quyết Thắng, 59 tuổi, quê Gia Lai, Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội, ứng cử đại biểu Quốc hội tại Hà Nội. Ông là tiến sĩ khoa học máy tính, thành viên Hội đồng tư vấn chính sách của Thủ tướng.
Trong chương trình hành động, phó giáo sư Huỳnh Quyết Thắng cho biết ưu tiên hàng đầu là thúc đẩy khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành động lực phát triển của Thủ đô. Theo ông, Hà Nội có nhiều tiềm năng phát triển hệ sinh thái nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, song việc đưa các kết quả nghiên cứu vào ứng dụng thực tiễn vẫn còn hạn chế.
Từ thực tiễn đó, ông cho biết sẽ đề xuất hoàn thiện cơ chế liên kết giữa đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp; thúc đẩy chuyển giao và thương mại hóa các kết quả nghiên cứu; đồng thời kiến nghị các chính sách phát triển công nghiệp công nghệ cao và kinh tế số.
Ngoài các ứng viên trên, nhiều nhà khoa học khác cũng tham gia ứng cử đại biểu Quốc hội khóa 16 như tiến sĩ Hồ Đức Thắng, Viện trưởng Viện Công nghệ số và Chuyển đổi số quốc gia; giáo sư, tiến sĩ dược học Nguyễn Thị Thanh Mai, Giám đốc Đại học Quốc gia TP HCM; phó giáo sư Nguyễn Ngọc Kiên, giảng viên Trường Cơ khí, Đại học Bách khoa Hà Nội; giáo sư Nguyễn Thị Lan, Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam.
Sự tham gia của các nhà khoa học trong danh sách ứng cử đại biểu Quốc hội khóa 16 diễn ra trong bối cảnh khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực quan trọng của phát triển.
Đại hội Đảng lần thứ 14 đặt mục tiêu hoàn thiện thể chế thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng công nghệ, phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và nguồn nhân lực khoa học công nghệ chất lượng cao. Với vai trò cơ quan lập pháp, Quốc hội có nhiệm vụ xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật và quyết định các chính sách lớn trong các lĩnh vực này, đồng thời giám sát việc triển khai các chương trình, chiến lược quốc gia về khoa học và công nghệ.
Sơn Hà
