Tuyên Quang: Tổng kết dự án bảo tồn, phát huy giá trị di sản chè Shan tuyết

Tham dự hội nghị có ông Hứa Đức Nhị, nguyên Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, thành viên Ban chỉ đạo Chương trình UNDP/GEF SGP Việt Nam, lãnh đạo các sở, ban ngành của tỉnh, chuyên gia độc lập, UBND xã Cao Bồ cùng đông đảo đại diện cộng đồng người dân xã Cao Bồ tỉnh Tuyên Quang.

Toàn cảnh hội nghị tổng kết dự án

Dự án được triển khai tại vùng đệm Khu bảo tồn thiên nhiên Tây Côn Lĩnh thuộc xã Cao Bồ, tỉnh Tuyên Quang từ tháng 11/2024 đến tháng 9/2026, với tổng kinh phí tài trợ 1,14 tỷ đồng (45.000 USD) cùng hơn 528 triệu đồng vốn đối ứng từ cơ quan chủ trì, chính quyền địa phương và người dân.

Qua gần 2 năm thực hiện, dự án đã khẳng định hiệu quả vượt trội: nâng cao năng lực cho 427 lượt người dân qua 10 lớp tập huấn, đồng thời đào tạo thành công lực lượng giảng viên nông dân nòng cốt (ToT - Training of Trainers); trực tiếp áp dụng kỹ thuật thâm canh hữu cơ trên 2,5 ha, năng suất chè búp tươi đạt 8,72 tạ/ha, tăng 10,38% so với trước dự án; mô hình trồng dặm 2,5 ha chè di sản đạt tỷ lệ cây sống trên 95,27%.

Không dừng lại ở mặt kỹ thuật, dự án đã thành công trong việc xây dựng chuỗi giá trị và thúc đẩy kinh tế xanh. Nhờ lắp đặt một hạ tầng du lịch, ban hành Quy chế du lịch cộng đồng và quảng bá hình ảnh, vì thế lượng du khách đến check in tại thôn Lùng Tao, xã Cao Bồ đã tăng 12,4%; giúp nâng cao thu nhập cho các hộ nông dân làm dịch vụ homestay, trải nghiệm thêm 20%.

Đồng thời, phương án liên kết sản xuất - chế biến - tiêu thụ được ban hành đã tháo gỡ điểm nghẽn đầu ra, tạo hành lang pháp lý cho doanh nghiệp và HTX hợp tác bền vững với bà con nông dân trong xã. Đặc biệt, dấu ấn quan trọng nhất của dự án là việc Chính quyền địa phương chính thức ban hành Quy ước của thôn/bản về bảo vệ cây di sản gắn với bảo vệ rừng; một báo cáo kiến nghị từ dự án đã được UBND tỉnh Tuyên Quang tiếp thu và ban hành văn bản chỉ đạo bảo tồn trên toàn tỉnh.

Phát biểu tại hội nghị, đại diện lãnh đạo Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh nhấn mạnh: “Dự án đã định hình triết lý “Bảo tồn để phát triển - Phát triển để bảo tồn, lấy cộng đồng làm chủ thể để bảo vệ tài nguyên sinh thái lâu dài”.

Hội nghị khép lại với cam kết tiếp tục mở rộng hợp tác chuyển đổi số và sinh kế xanh cho cộng đồng xã Cao Bồ trong giai đoạn tiếp theo. Với những kết quả đã tạo dựng ban đầu, kết hợp với sự đồng thuận của các bên và những cơ hội được mở ra từ hội nghị tổng kết dự án, giá trị của quần thể cây di sản chè Shan tuyết cổ thụ sẽ tiếp tục được bảo tồn, phát huy, sinh kế của cộng đồng từng bước được cải thiện. Kết quả của dự án là triển vọng để Quỹ Môi trường toàn cầu xem xét quyết định tiếp tục duy trì, nhân rộng dự án trong thời gian tới./.