Gia Lai: Đánh giá kết quả bước đầu thực hiện Dự án Sa nhân tím

Hội nghị có sự tham dự của bà Nguyễn Thị Thu Huyền – Điều phối viên quốc gia Chương trình tài trợ các dự án nhỏ tại Việt Nam của Qũy Môi trường toàn cầu thuộc Chương trình phát triển Liên hợp quốc (UNDP/GEF SGP) cùng với khoảng 50 đại biểu đến từ các sở, ngành liên quan, đại diện chính quyền địa phương, Ban điều hành dự án, nhóm chuyên gia và đại diện các hộ dân là đồng bào Ba Na trên địa bàn xã Bình Phú.

Dự án do UNDP/GEF SGP tài trợ, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Gia Lai chủ trì thực hiện từ tháng 12/2025 đến tháng 7/2026. Theo báo cáo tại hội nghị, chỉ hơn thời gian 3 tháng triển khai, đến nay, Ban điều hành dự án, nhóm chuyên gia và chính quyền xã Bình Phú đã tích cực phối hợp, bám sát kế hoạch, cơ bản triển khai đúng tiến độ các nội dung trọng tâm của quý I/2026. Hầu hết các hoạt động đề ra trong quý I đều đã được tổ chức thực hiện đảm bảo kế hoạch đề ra.

Bà Nguyễn Thị Thu Huyền phát biểu tạihội nghị

Trong quý I, dự án đã hoàn thiện, chỉnh sửa và được phê duyệt văn kiện; xây dựng kế hoạch tổng thể và kế hoạch công tác quý I; tổ chức thành công hội nghị khởi động dự án tại xã Bình Phú. Cùng với đó, nhóm chuyên gia, cán bộ hiện trường và đại diện tổ quản lý bảo vệ rừng cộng đồng đã phối hợp điều tra, khảo sát phân bố cây sa nhân tím bản địa trên địa bàn xã. Qua khảo sát 3 tuyến với tổng chiều dài 6.721m và 26 ô tiêu chuẩn, kết quả ghi nhận cây sa nhân tím phân bố ở cả rừng tự nhiên và rừng trồng; đồng thời đã xây dựng bản đồ phân bố sa nhân tím phục vụ cho các bước triển khai tiếp theo.

Đại diện hộ dân bày tỏ niềm vui khi tham gia dự án

Dự án cũng chú trọng nâng cao nhận thức và năng lực cho cộng đồng thông qua nhiều hoạt động thiết thực như: tham quan, học tập kinh nghiệm mô hình phát triển du lịch cộng đồng tại phường Hải Vân, thành phố Đà Nẵng; tham quan mô hình trồng dược liệu và du lịch cộng đồng tại xã An Toàn; tổ chức lớp tập huấn kỹ thuật thu hái, bảo tồn sa nhân tự nhiên gắn với bảo vệ rừng; tập huấn cho cộng đồng về khai thác các tuyến, điểm du lịch; xây dựng, thiết kế các tuyến tham quan, trải nghiệm; đồng thời thí điểm đưa 50 học sinh Trường Tiểu học Bình Tường tham gia trải nghiệm tour sinh thái gắn với tìm hiểu văn hóa Ba Na tại xã Bình Phú. Qua các hoạt động này, cộng đồng bước đầu nhận diện rõ hơn tài nguyên bản địa, hình thành các nhóm chức năng phục vụ du lịch cộng đồng và nâng cao kỹ năng thực hành gắn với bảo tồn rừng, phát triển sinh kế.

Bên cạnh công tác đào tạo, dự án đã bước đầu triển khai các mô hình thực tế. Trong đó, một hộ dân tại làng Xà Tang đã được lựa chọn để xây dựng vườn bảo tồn sa nhân tím diện tích 500m²; đồng thời dự án khảo sát, lựa chọn các hộ, nhóm hộ phù hợp để cải tạo vườn tạp thành điểm dừng chân, phát triển các mô hình du lịch cộng đồng gắn với nghề truyền thống, văn hóa bản địa, ẩm thực và trải nghiệm đời sống của đồng bào Ba Na. Việc lựa chọn hộ tham gia được thực hiện trên cơ sở tự nguyện, có cam kết đồng hành, có điều kiện phù hợp và sẵn sàng đóng góp thêm công sức, vật tư để mô hình phát huy hiệu quả lâu dài.

Tìm hiểu về nghề dệt thổ cẩm của đồng bào Ba Na xã Bình Phú

Hội nghị sơ kết là dịp để các bên cùng nhìn lại kết quả bước đầu, chia sẻ kinh nghiệm, thẳng thắn trao đổi những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện, đồng thời thống nhất các nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới. Với những kết quả đạt được sau 3 tháng triển khai, dự án được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát huy hiệu quả trong việc bảo tồn nguồn cây dược liệu bản địa, phát triển sinh kế gắn với bảo vệ rừng, thích ứng biến đổi khí hậu và mở ra hướng phát triển du lịch cộng đồng bền vững cho xã Bình Phú, tỉnh Gia Lai.

Trong khuôn khổ Hội nghị, các địa biểu đã được trải nghiệm tour du lịch cộng đồng: đạp xe quanh làng, thăm các vườn cây ăn quả, đồi sim, lội suối ngắm cảnh, tìm hiểu về nghề dệt thổ cẩm của đồng bào Ba Na, thưởng thức ẩm thực mang đặc trưng địa phương, nghỉ ngơi tại homestay là những khu nhà sàn sạch sẽ được người dân chuẩn bị chu đáo, đón tiếp ân cần. Chuyến tham quan thực tế góp phần giúp các đại biểu có thêm góc nhìn trực quan về tiềm năng, lợi thế của xã Bình Phú trong việc phát triển du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn cây dược liệu, văn hóa bản địa và hệ sinh thái rừng, qua đó làm cơ sở để đề xuất các giải pháp phù hợp để phát triển dự án.