10:10 ICT Thứ ba, 25/09/2018
Rss Feed

Bảng nhân trong môn Toán tiểu học của thầy giáo trẻ

Đăng lúc: Thứ ba - 13/12/2016 10:52 - Người đăng bài viết: Cộng tác viên

 

Một đề tài gây nhiều hứng thú với Ban Tổ chức Hội thi Sáng tạo kỹ thuật toàn quốc lần thứ 13 là “Mô hình bảng hình thành kiến thức các bảng nhân trong môn Toán tiểu học” của thầy giáo trẻ Phan Hữu Tùng – Hiệu trưởng Trường Tiểu học Số 1 Thủy Phù, thị xã Hương Thủy, tỉnh Thừa Thiên Huế.

Thầy giáo Phan Hữu Tùng

Thầy giáo Phan Hữu Tùng

Giới thiệu về đề tài, thầy Tùng cho biết: các bảng nhân trong môn Toán tiểu học được đưa vào giảng dạy trong chương trình lớp 2 và lớp 3. Do đặc thù ở lứa tuổi và yêu cầu cơ bản về kiến thức toán học, nên khi dạy các bảng nhân, việc hình thành kiến thức cho học sinh đều phải dựa vào các biểu tượng trực quan. Thông qua các biểu tượng trực quan để thể hiện mối quan hệ giữa giá trị số và số lần lấy giá trị số. Từ đó các em sẽ nắm được một cách cụ thể về mối quan hệ giữa phép cộng và phép nhân ví dụ như: 3 được lấy 1 lần ta viết 3 x 1 = 3 ; 3 được lấy 2 lần ta có: 3 x 2 = 3 + 3 = 6 ; 3 được lấy 3 lần ta có: 3 x 3 = 3 + 3 + 3 = 9. Và cũng tương tự quy trình này để hình thành các bảng nhân khác. Để thể hiện rõ mối quan hệ giữa biểu tượng trực quan và các phép toán, thể hiện mối quan hệ giữa phép đếm, phép cộng và phép nhân bản thân tôi đã nghiên cứu và xây dựng “Mô hình bảng hình thành kiến thức các bảng nhân trong môn Toán tiểu học”.

Theo thầy Tùng, việc hình thành kiến thức các bảng nhân từ trước đến nay (đặc biệt là từ khi chỉnh lý sách năm 1995 và thay sách giáo khoa - chương trình tiểu học năm 2000 đến nay) được thực hiện từ các biểu tượng là các chấm tròn đơn điệu, giáo viên phải ghi chép nhiều, tốn thời gian. Tuy vậy, từ đó đến nay chưa có công trình nào nghiên cứu, xây dựng mô hình hình thành kiến thức bảng nhân hay hơn, thuận lợi hơn.

Trên cơ sở lý luận dạy học kiến thức toán học cho học sinh tiểu học nói chung, kiến thức về các bảng nhân nói riêng và thực trạng về thiết bị dạy học các bảng nhân trong môn Toán tiểu học hiện nay ở các trường tiểu học, công trình nghiên cứu của thầy Tùng đã đưa ra mô hình thiết bị dạy học mới để thay thế các thiết bị dạy học bảng nhân hiện nay một cách khoa học hơn, thuận lợi hơn và hiệu quả hơn.  

Mô hình của thầy Tùng đã kết hợp chặt chẽ giữa hai bảng (một bảng che phía trước và một bảng tròn phía sau). Từ hai bảng này đã tạo ra một hệ thống biểu tượng trực quan và các phép toán logic với nhau. Từ đó, có một quy trình hình thành kiến thức giống sách giáo khoa, thể hiện rõ trong mối quan hệ mật thiết giữa biểu tượng trực quan và các phép toán, phù hợp với quy luật nhận thức của trẻ. Nguyên tắc hoạt động của mô hình này là sự ẩn hiện của các biểu tượng và các chữ số khi chúng ta quay để giảng dạy.

Đề tài đã mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội không nhỏ. Mỗi một bảng nhân trong chương trình môn Toán tiểu học được giảng dạy trong một tiết học (khoảng 35 phút) cho học sinh lớp 2 hoặc 3. Với thiết bị dạy học từ trước đến nay (các chấm tròn), vì phải đính (hoặc dán) và giáo viên phải ghi chép nhiều, nên để hình thành kiến thức bảng nhân cho học sinh mất khoảng thời gian từ 10 đến 15 phút. Nhưng với mô hình này, khi hình thành kiến thức bảng nhân cho học sinh, giáo viên chỉ cần một thao tác quay để lấy ra (xuất hiện) các biểu tượng trực quan minh họa giá trị số thì đồng thời mối quan hệ giữa phép nhân và phép cộng cũng được xuất hiện. Và việc hình thành kiến thức bảng nhân cho học sinh trên mô hình này chỉ tốn khoảng thời gian từ 5 đến 7 phút, đồng nghĩa với việc rút ngắn được thời gian hình thành kiến thức khoảng 5 đến 7 phút, tăng thời gian rèn kĩ năng tính toán cho học sinh khoảng 5 đến 7 phút (một kĩ năng rất quan trọng trong dạy - học toán). Với việc tăng thời gian rèn kĩ năng tính toán cho học sinh từ 5 đến 7 phút trong một lớp khoảng 35 em thì tất cả học sinh trong lớp đó sẽ được hưởng lợi từ thời gian này (35 em x 5 phút = 175 phút). Đây là một khoảng thời gian không hề nhỏ, với khoảng thời gian này, sẽ góp phần đem lại chất lượng, hiệu quả giảng dạy cao hơn. 

Ngoài ra mô hình này còn để sử dụng làm trò chơi củng cố trong khi dạy các bảng nhân rất hiệu quả, tạo khả năng ghi nhớ rất cao như: Dùng thẻ che một trong hai nội dung (biểu tượng trực quan hoặc các kết quả hiển thị). Ví dụ: Cho xem biểu tượng đoán kết quả hiển thị (kết quả hiển thị đã được che) hoặc ngược lại.

Với những tính sáng tạo và hiệu quả đó nên mô hình này đã được Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam tuyển chọn để phổ biến, nhân rộng tháng 4 năm 2015.

Với niềm đam mê học tập, sáng tạo, thày Tùng đã mày mò tự học Tin học, xây dựng Chương trình quản lý học sinh - quản lý điểm Tiểu học, Phần mềm xử lý số liệu phổ cập giáo dục THCS , Bảng quy đổi đơn vị đo được ứng dụng tại các trường ở Hương Thủy và nhiều trường ngoại tỉnh muốn áp dụng.

mh2

Sơ đồ biểu thị quá trình nhận thức của học sinh trên mô hình.

Tác giả bài viết: Xuân Tuấn
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
 

ddkhtt1

Bản tin PBKT số 169/2018 new (1)

Market Ban tin so 169 Trang 1 copy small

Phổ biến kiến thức theo Chuyên đề new (1)

Trang 1 Chuyen de Pho bien kien thuc thang 9 2018 small