09:11 ICT Thứ hai, 25/06/2018
Rss Feed

Luật Đất đai 2013: Nhiều bất cập cần tháo gỡ

Đăng lúc: Thứ sáu - 22/12/2017 09:32 - Người đăng bài viết: Cộng tác viên

 

Luật Đất đai 2013 chính thức có hiệu lực thi hành từ 1/7/2014, đã giải quyết được nhiều hạn chế, vướng mắc trong quản lý đất đai, tuy nhiên, sau nhiều năm triển khai, luật đã bộc lộ nhiều bất cập cần tháo gỡ.

TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm (Ảnh internet)

TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm (Ảnh internet)

Chia sẻ với PV, TS.KTS. Đào Ngọc Nghiêm – Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam cho biết, kể từ Hiến pháp 1946, 1959, 1980, 1992 và gần đây là Hiến pháp 2013 đã đề cập rõ hơn về đất đai. Trong 120 điều của Hiến pháp đã có riêng 02 điều trực tiếp nêu về đất đai (điều 53 -54). Hiến pháp khẳng định đất đai là nguồn tài nguyên đặc biệt của quốc gia, nguồn lực quan trọng để phát triển đất nước, đồng thời cũng khẳng định yêu cầu tôn trọng quyền sử dụng đất của người dân. Trong bối cảnh đất nước đang phát triển để thực hiện các dự án phát triển KT-XH, Hiến pháp cũng đã có các quy định về thu hồi đất, giao đất...

Trong hệ thống Luật, riêng về Luật đất đai cũng đã có quá trình xây dựng điều chỉnh, từ Luật 1993, Luật 2003 và gần đây hiện hành là Luật 2013.

Theo TS Nghiêm muốn xem xét Luật đất đai 2013 cần phải đặt ra những vấn đề như tiếp tục khẳng định đất đai là sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý. Đồng thời cũng công nhận, bảo đảm quyền, nghĩa vụ của người sử dụng đất. Tồn tại rõ nhất là chưa có chế tài giám sát đại diện chủ sở hữu, chưa rõ đối tượng được giao sử dụng để phù hợp yêu cầu hội nhập, kinh tế thị trường.

Trong công tác QH và KH sử dụng đất đã có sự liên kết với QH ngành. Thí dụ, với Quận đã có QHXD được duyệt thì không lập QHSD đất. Chuẩn bị tới năm 2019, khi triển khai hệ thống QH mới thì cần xác lập lại vai trò QHSD đất: là QH ngành song cần điều chỉnh hệ thống để phù hợp với tổ chức chính quyền địa phương (theo NĐ 1211/NĐ-UBTVQH13), đặc biệt sau Luật QH có hiệu lực 1/1/2019 cần quy định lại hệ thống QHSD đất.

Hiện nay, Nhà nước đang áp dụng các hình thức giao đất có thu tiền sử dụng đất, giao đất không thu tiền sử dụng đất và đang cơ bản chuyển sang thuê đất để hướng tới thiết lập sự bình đẳng giữa các nhà đầu tư trong và ngoài nước, giữa các dự án. Tồn tại ở đây là cần minh bạch trong xác định năng lực tài chính của các chủ đầu tư, xử lý nghiêm nếu có vi phạm. Hiện tượng tự thoả thuận chuyển nhượng, thuê quyền sử dụng đất, góp vốn bằng quyền sử dụng đất đang còn tồn tại nhiều là nguyên nhân gây khiếu kiện hoặc trục lợi tham nhũng từ đất đai. Cần được quy định chặt chẽ hơn.

Còn về thu hồi đất, theo TS Nghiêm cho biết, từ sau Luật đất đai 2013 về nguyên tắc đã quy định rõ các trường hợp thu hồi đất để phục vụ phát triển KT-XH vì lợi ích quốc gia, công cộng, an ninh quốc phóng, trường hợp thu hồi đất để phục vụ dự án kinh doanh.

Đã có các quy định mới về công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, xác định giá đất. Thực tế cho thấy còn tồn tại về thực hiện công tác thu hồi đất, như giá đất bồi thường chưa sát giá thị trường. Việc tái định cư còn một số nơi chưa được đồng tình của dân, nhà tái định cư còn chưa sử dụng hiệu quả, chưa chú trọng gắn tái định cư với tạo nguồn sống, thu nhập cho dân.

Còn đối với người sử dụng đất, người được giao đất thì đăng ký đất đai là cần thiết để xác định đối tượng có nghĩa vụ, quyền lợi và cũng là cần cho Nhà nước để có căn cứ quản lý. Đến nay đã qua 4 năm thực hiện Luật, dù đã có 3 Thông tư hướng dẫn của Bộ TNMT (Thông tư 23-24-25/2014/TT-BTNMT) nhưng chưa có đủ hướng dẫn để phủ kín các đối tượng cần đăng ký và hơn nữa đôi khi còn tạo phức tạp hơn như bổ sung danh sách đăng ký "sổ đỏ" gần đây.

Trong  Quy định quyền, nghĩa vụ của từng đối tượng sử dụng đất. Đây là vấn đề những năm vừa qua đã có những quy định cụ thể, tiếp cận được với thực tiễn như thế chấp quyền sử dụng đất để vay vốn; Các trường hợp được miễn giảm; Quyền góp vốn bằng giá trị SDĐ; Quyền của đồng bào dân tộc thiểu số khi được hỗ trợ đất ở, đất sản xuất;  Mở rộng quyền cho doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, người nước ngoài được sở hữu.

Đây là những quy định tạo điều kiện để tái cơ cấu kinh tế, để tăng cường hội nhập song gần đây đã có nhiều đổi mới trong kinh doanh, đa dạng mục đích sử dụng đất nên cần rà soát lại các quy định, mở rộng đối tượng để phù hợp hơn.

Khi PV hỏi: TS có thể cho biết về công tác thanh tra, giám sát, xử lý vi phạm? TS nghiêm trả lời: Sau Luật đất đai và nhiều văn bản liên quan cho thấy về nguyên tắc đã xác lập hệ thống theo dõi, giám sát đối với quản lý đất đai, hiệu quả sử dụng đất, tác động các chính sách đất đai đến kinh tế - xã hội, bao gồm từ Quốc hội, HĐND các cấp, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các thành viên của Mặt trận các tổ chức xã hội chính trị... Các quy định này đã thực sự có hiệu quả trong quản lý đất đai song tồn tại là ở công tác giám sát kết quả thanh tra, vấn đề xử lý vi phạm cần có bổ sung thêm các chế tài (bằng Nghị định hoặc Thông tư) trong đó cần làm rõ trách nhiệm người đứng đầu UBND các cấp.

Trong Luật đất đai 2013 đã có phân loại đất và nhất là đất phi nông nghiệp (mục 3 chương X) còn bất cập so với phân loại trong một số QH ngành nên cần rà soát để thống nhất nhằm hướng tới tích hợp được trong QH thời gian tới. Làm được yêu cầu này tạo thuận lợi, thống nhất trong quản lý.

Trong những năm qua cơ chế, chính sách về đất đai đã góp phần khai thác, phát huy nguồn nội lực quan trọng để phát triển KT-XH, song cũng còn nhiều tồn tại như nêu trên thể hiện rõ ở 70% tỷ lệ khiếu nại, liên quan đến đất đai, sử dụng đất còn lãng phí chưa hiệu quả. Bên cạnh đó sau khi Luật đất đai 2013 ban hành, Quốc hội đã thông qua nhiều Luật mới như Luật QH, Luật Lâm nghiệp, Luật Thuỷ sản, Luật Tổ chức chính quyền địa phương... đòi hỏi phải điều chỉnh thể chế về đất đai mà trước hết là Luật đất đai để đảm bảo thống nhất, đồng bộ của hệ thống Luật.

Tác giả bài viết: HT
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
 

ddkhtt1

Bản tin PBKT số 167/2018 new (1)

Trang 1 ban tin 167 copy

Phổ biến kiến thức theo Chuyên đề new (1)

Chuyen de Pho bien kien thuc thang 3 2018 1 small