02:36 ICT Thứ tư, 22/11/2017
Rss Feed

Đánh giá kết quả thực hiện Thông tư số 30/2014/TT-BGDĐT

Đăng lúc: Thứ hai - 23/05/2016 08:57 - Người đăng bài viết: Administrator

 

Thông tư số 30/2014/TT-BGDĐT (Thông tư 30) được Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành ngày 28/8/2014 (có hiệu lực từ 15/10/2014) quy định về “ đánh giá học sinh tiểu học bao gồm: nội dung và cách thức đánh giá , sử dụng kết quả đánh giá.”

                  Theo Điều 2 của văn bản này thì “Đánh giá học sinh tiểu học trong Quy định này là những hoạt động quan sát, theo dõi, trao đổi, kiểm tra, nhận xét quá trình học tập, rèn luyện của học sinh; tư vấn, hướng dẫn, động viên học sinh; nhận xét định tính hoặc định lượng về kết quả học tập, rèn luyện, sự hình thành và phát triển một số năng lực, phẩm chất của học sinh tiểu học”.

            Học sinh tiểu học thuộc lứa tuổi đang hình thành nhân cách, vì vậy bên cạnh việc cung cấp cho các em những tri thức phổ thông nền tảng thì việc giúp cho các em hình thành nhân cách, rèn luyện nâng cao thể chất và dạy cho các em kĩ năng sống là việc rất cần thiết trong giai đoạn này.

            Để đáp ứng nhu cầu trên, Bộ GD&ĐT đã ban hành Thông tư  30 với nội dung cơ bản là chuyển đổi việc đánh giá học sinh tiểu học chủ yếu bằng điểm số sang việc đánh giá bằng nhận xét. Đây là một chủ trương đúng đắn và tiến bộ, một quyết định có tính nhân văn cao và khả thi vì trước Việt Nam, phương pháp này cũng đã được nhiều nước áp dụng thành công, điển hình như Phần Lan.

            Kể từ khi Thông tư 30 có hiệu lực đến nay đã gần 02 năm. Trong quá trình tổ chức triển khai thực hiện, những ưu, nhược điểm của Thông tư này có thể tóm tắt có mấy vấn đề sau:

1-Ưu điểm:

            - Việc đánh giá bằng lời, không dùng điểm số, không giao bài tập về nhà…đã có tác dụng giảm áp lực, tạo tâm lý thoải mái cho học sinh trong học tập và các hoạt động giáo dục.

            - Phương pháp đánh giá này cũng đòi hỏi giáo viên phải thay đổi tư duy trong giảng dạy, có trách nhiệm hơn với công việc, luôn tích cực đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức dạy học, kịp thời phát hiện những cố gắng, tiến bộ hay hạn chế của học sinh để động viên , khích lệ, hướng dẫn, hỗ trợ trong quá trình học tập, rèn luyện và điều chỉnh hoạt động giáo dục phù hợp với từng đối tượng học sinh để đạt hiệu quả cao.

            - Thực hiện Thông tư 30 cũng làm tăng cường tương tác giữa giáo dục nhà trường và giáo dục gia đình, làm cho các phụ huynh thay đổi nhận thức về việc học tập của con em mình từ mục đích học để lấy điểm là chính sang học để phát triển toàn diện và chủ động hợp tác với nhà trường, với giáo viên trong quá trình giáo dục con em mình.

            - Việc đa dạng hóa hình thức khen thưởng, không chỉ khen thưởng về thành tích học tập mà còn khen thưởng cả các nội dung khác như học sinh vượt khó, học sinh có quá trình học tập tiến bộ vượt trội từng môn…đã có tác dụng động viên học sinh, giúp học sinh học tập và rèn luyện toàn diện hơn.

2-Nhược điểm

            Bên cạnh những ưu điểm kể trên, Thông tư 30 cũng bộc lộ những nhược điểm cần khắc phục sau:

            - Tạo áp lực lên giáo viên quá lớn. Qua thực tế trong nước và ngoài nước, phương pháp đánh giá học sinh bằng nhận xét chỉ phát huy hiệu quả khi số học sinh trong một lớp không quá 25 em. Hiện nay ở nước ta bình quân một lớp là 45 em, có lớp lên đến 60 em, đối với các giáo viên bộ môn như thể dục, nhạc họa…thì chịu trách nhiệm giảng dạy khoảng 10-15 lớp. Vì vậy, việc nhận xét bằng lời thay cho điểm số đã làm giáo viên quá tải nên việc thực hiện ở nhiều nơi còn mang tính hình thức, kém hiệu quả.

            - Phương pháp này tỏ ra bất cập với học sinh lớp 1. Học sinh lớp 1 phần lớn chưa thuộc bảng chữ cái, vì vậy, những nhận xét của giáo viên đại loại như “Chú ý tay cầm bút cho đúng em nhé” hay “Em chú ý điểm kết thúc của nét móc hai đầu nhé” của cô giáo rất yêu nghề, yêu học sinh cũng trở nên vô nghĩa.

            - Cả học kì đánh giá bằng nhận xét, nhưng cuối kì và cuối năm lại thi và đánh giá bằng điểm số. Điều này tạo sự căng thẳng cho cả giáo viên, học sinh và phụ huynh vì đây là kì thi có tính quyết định duy nhất cho một học kì, hay của cả một năm học.

            - Cấp 1 chủ yếu đánh giá bằng nhận xét, nhưng từ lớp 6 trở đi lại đánh giá chủ yếu bằng điểm số. Điều đó có thể tạo cho các em sự hụt hẫng, ảnh hưởng đến khả năng học tập của học sinh.

            - Thông tư 30 đưa ra những quy định rất chi tiết nhưng lại không đầy đủ, bóp chết khả năng sáng tạo của giáo viên trong quá trình giảng dạy cũng như nhận xét, đánh giá học sinh.

 

3-Đề xuất một số giải pháp khắc phục

            a) Bộ GD&ĐT nên xem xét, nghiên cứu xây dựng lại chương trình giáo dục tiểu học cho phù hợp với phương pháp đánh giá học sinh tiểu học theo Thông tư 30.

            b) Cần biên chế lại sĩ số các lớp ở cấp tiểu học không quá 30 học sinh hoặc quy định việc đánh giá bằng nhận xét chỉ áp dụng vói các lớp có sĩ số không quá 30 học sinh.

            c) Đi từ nhận xét chủ yếu bằng lời nói (lớp 1) đến vừa nhận xét vừa chấm điểm  (lớp 5) để đảm bảo tính kế thừa trong hệ thống giáo dục.

            d) Cần quy định nội dung và cách thức đánh giá sao cho đầy đủ nhưng ngắn gọn, dễ hiểu, dễ thực hiện và có đất cho sự sáng tạo của giáo viên. Thí dụ, quy định tại khoản  khoản 3 Điều 5 của Thông tư 30 vừa quá chi tiết, vừa không đầy đủ. Khoản 3 Điều 5 quy định:

“3. Đánh giá sự hình thành và phát triển một số phẩm chất của học sinh:

            a) Chăm học, chăm làm, tích cực tham gia hoạt động giáo dục;

            b) Tự tin, tự trọng, tự chịu trách nhiệm;

            c) Trung thực, kỉ luật, đoàn kết;

            d) Yêu thương gia đình, bạn và những người khác; yêu trường, lớp, quê hương, đất nước”

            Chỉ cần so với 5 điều Bác Hồ dạy thiếu niên-nhi đồng là đã thấy các quy định trên vừa thừa, vừa thiếu. Bác Hồ dạy:

            (1)- Yêu Tổ quốc, yêu đồng bào;

            (2)- Học tập tốt, lao động tốt;

            (3)- Đoàn kết tốt, kỉ luật tốt;

            (4)- Giữ gìn vệ sinh thật tốt;

            (5)- Khiêm tốn, thật thà, dũng cảm.

            Như vậy, so với 5 điều Bác Hồ dạy, khoản 3 Điều 5 thiếu hẳn nội dung “Giữ gìn vệ sinh thật tốt; Khiêm tốn, thật thà, dũng cảm.” Đây vẫn là những phẩm chất rất cần hình thành và phát triển đối với các em ngày hôm nay, khi mà thực phẩm bẩn đã len lỏi đến tận các cổng trường, khi mà cả xã hội đang gồng mình bảo vệ môi trường, còn các đức tính khiêm tốn, thật thà, dũng cảm ngày càng trở nên quý, hiếm. “Chăm học, chăm làm” cũng chưa chắc đã đảm bảo “học tập tốt, lao động tốt”, vì, muốn học tập tốt, lao động tốt, ngoài sự “chăm” ra còn cần phải có phương pháp tốt, kết quả tốt. Nhân dân ta vẫn rất cần cù nhưng năng xuất lao động của nước ta hiện nay vẫn vào loại thấp ở vùng Đông Nam Á. Liệu hiện trạng đáng buồn này có được thay đổi trong 15-20 năm tới không? có phần phụ thuộc vào giáo dục tiểu học của ngày hôm nay. Bác Hồ dạy “Yêu Tổ quốc, yêu đồng bào” vừa súc tích, chính xác, vừa dung dị, dễ hiểu hơn nhiều so với quy định “ Yêu thương gia đình, bạn và những người khác; yêu trường, lớp, quê hương, đất nước”. Ví dụ, yêu nhiều thế nhưng có yêu ngôi nhà em đang ở không? Nhà thơ Chế Lan Viên từng viết “Khi ta ở chỉ là nơi đất ở, khi ta đi đất bỗng hóa tâm hồn”…!

            Phân tích cụ thể một khoản nhỏ như vậy không phải là muốn bê nguyên xi 5 điều Bác Hồ dạy vào thông tư, mà chỉ để thấy rằng chúng ta không nên quy định quá chi tiết. Hãy để những chi tiết đó cho giáo viên tự điều chỉnh theo nhu cầu phát triển của xã hội và nhu cầu phát triển nguồn nhân lực của từng vùng, miền địa phương. Trong thông tư, chỉ nên quy định đánh giá các mặt sau:

            * Năng lực và trình độ học tập;

            *Thể chất;

            *Nhân cách sống;

            *Kĩ năng sống;

            *Năng khiếu (nếu có).

            đ) Cần tiếp tục tăng cường tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ đánh giá mới cho giáo viên, cho những người quản lí giáo dục và cả phụ huynh học sinh để có thể thông suốt và cùng kết hợp thực hiện tốt phương thức đánh giá tiên tiến này.

 

Tác giả bài viết: TS. Trần Việt Hùng Tổng hội Cơ khí Việt Nam
Đánh giá bài viết
Xếp hạng: 5 - 2 phiếu bầu
Tổng số điểm của bài viết là: 10 trong 2 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
 

a11

ddkhtt1

Bản tin PBKT số 160/2017 new (1)

Trang 1 Market Ban tin so 160 small1

Phổ biến kiến thức theo Chuyên đề new (1)

Chuyen de Pho bien kien thuc thang 9 (final) 1 copy small